C. Iulius Caesar, De Bello Gallico 6.20
The ethnography closes with the handling of information within a Gallic state. The subject is the legal duty imposed on anyone who hears news from neighboring peoples, the reasoning behind that rule, and the control magistrates keep over what reaches the general population.
Tier 1
in Galliā sunt multae cīvitātēs. aliae cīvitātēs rem pūblicam suam melius administrant.
hae cīvitātēs bonās lēgēs habent. sī quis dē rē pūblicā aliquid ā fīnitimīs audit, id magistrātuī statim dīcere dēbet. aliīs hominibus id dīcere nōn dēbet.
Gallī enim hoc sciunt: multī hominēs stultī sunt. falsa verba audiunt et timent. tum mala faciunt et dē maximīs rēbus male cōnstituunt.
itaque magistrātūs multa occultant. sed ea quae ūtilia sunt populō dīcunt. dē rē pūblicā in viīs loquī nōn licet; in conciliō sōlum loquī licet.
Tier 2
aliae cīvitātēs rem pūblicam suam commodius administrāre exīstimantur.
hae cīvitātēs lēgēs sānctās habent. sī quis dē rē pūblicā aliquid ā fīnitimīs rūmōre aut fāmā audīvit, ad magistrātum id dēferre dēbet; nēminī aliī id dīcere dēbet.
hoc enim cognitum est: hominēs temerāriī atque imperītī saepe falsīs rūmōribus terrentur et ad scelus impelluntur et dē summīs rēbus cōnsilium capiunt.
itaque magistrātūs ea quae eīs vīsa sunt occultant; quae autem ūtilia sunt, ea multitūdinī prōdunt. dē rē pūblicā loquī nōn licet nisi in conciliō.
Tier 3
quae cīvitātēs exīstimantur administrāre suam rem pūblicam commodius, habent sānctum lēgibus, sī quis quid dē rē pūblicā ā fīnitimīs rūmōre aut fāmā accēperit, utī dēferat ad magistrātum nēve commūnicet cum quō aliō; quod cognitum est hominēs temerāriōs atque imperītōs saepe terrērī falsīs rūmōribus et impellī ad facinus et capere cōnsilium dē summīs rēbus.
magistrātūs occultant quae vīsa sunt, quaeque iūdicāvērunt esse ex ūsū prōdunt multitūdinī. nōn concēditur loquī dē rē pūblicā nisi per concilium.
Tier 4 - Liber Ipse
quae cīvitātēs commodius suam rem pūblicam administrāre exīstimantur habent lēgibus sānctum, sī quis quid dē rē pūblicā ā fīnitimīs rūmōre aut fāmā accēperit, utī ad magistrātum dēferat nēve cum quō aliō commūnicet: quod saepe hominēs temerāriōs atque imperītōs falsīs rūmōribus terrērī et ad facinus impellī et dē summīs rēbus cōnsilium capere cognitum est. magistrātūs quae vīsa sunt occultant, quaeque esse ex ūsū iūdicāvērunt multitūdinī prōdunt. dē rē pūblicā nisi per concilium loquī nōn concēditur.
